TÍCH CỰC GIỮ BA LỜI KHẤN DÒNG: KHÓ NGHÈO, VÂNG PHỤC VÀ KHIẾT TỊNH
Mỗi người trong chúng ta khi bước vào đời sống đều mang trong mình những lý tưởng và giá trị tốt đẹp nhất. Đối với những ai dấn thân vào đời sống tu trì, ba lời khấn dòng – khó nghèo, khiết tịnh và vâng phục – không chỉ là những cam kết thiêng liêng mà còn là kim chỉ nam giúp họ sống trọn vẹn ơn gọi của mình.
I. NỀN TẢNG THÁNH KINH
Lời của Đấng Phục Sinh sáng tạo những hình thức mới của con đường đồ đệ đi theo Thầy (discipleship) trong cộng đoàn của Ngài. Điều đó quá rõ ràng trong suốt dòng lịch sử của đời sống thánh hiến.
Lời khấn dòng là một tiến trình. Chúa nắm lấy tôi và tôi thưa “Con là của Chúa”.
Lời thề hứa đó bao gồm Đức Tin: Tất cả những gì Chúa đòi hỏi chúng ta là chấp nhận và tin, chứ chúng ta không thể kiếm được hay xứng đáng với tình yêu của Chúa.
Gioan 3,16-17: “Vì Chúa đã quá yêu thương thế gian…”; Thiên Chúa thầm thĩ với thế giới qua con người của Chúa Giêsu chữ “TÌNH YÊU”. Điểm nhấn hùng hồn nhất của tình yêu đó là cái chết của Chúa Giêsu trên thập giá: “không có tình yêu nào lớn hơn tình yêu của người chết cho người mình yêu…”
Chúng ta được kêu gọi đáp trả trong Tình Yêu và Tự Do: Tình yêu đáp trả Tình yêu. Khấn hứa với Chúa là con đường tôi yêu Chúa trở lại — yêu thương lẫn nhau: “cứ dấu này mà các con được nhận biết là môn đệ của Thầy”; yêu thương kẻ thù của mình một đáp trả đích thực với Chúa: “con sẽ tự thánh hóa như Cha là thánh” (Mt 19:21): ý nghĩa của THÁNH HIẾN, nghĩa là nên thánh thiện.
Các lời khuyên Phúc Âm phải được hiểu trong viễn ảnh ân sủng, chứ không phải từ chính nỗ lực của chúng ta. Thực hiện một lời khấn trước hết là một quà tặng của Chúa Thánh Thần. Chúng ta được mời gọi lãnh nhận quà tặng đó và để Chúa Thánh Thần mang quà tặng ấy đến sinh hoa kết trái phong phú.
II. SỐNG TÍCH CỰC THEO BA LỜI KHẤN DÒNG
Trong đời sống thánh hiến, ba lời khấn dòng: khó nghèo, vâng phục và khiết tịnh không chỉ là những cam kết thiêng liêng mà còn là con đường dẫn đến niềm vui và sự tự do đích thực. Khi sống ba lời khấn một cách tích cực, người tu sĩ không bị ràng buộc bởi những lo toan trần thế mà hoàn toàn thuộc về Thiên Chúa và phục vụ tha nhân cách trọn vẹn.
Sống khó nghèo không phải là chối bỏ giá trị của vật chất, mà là biết sử dụng của cải với tinh thần tự do, không lệ thuộc vào vật chất nhưng luôn đặt niềm tin vào sự quan phòng của Chúa. Đây là cách sống giản dị, biết chia sẻ, và dám từ bỏ để yêu thương trọn vẹn hơn.
Sống vâng phục không có nghĩa là mất tự do, mà là tự nguyện phó thác theo thánh ý Thiên Chúa qua sự hướng dẫn của bề trên và cộng đoàn. Khi vâng phục trong tình yêu, người tu sĩ tìm thấy niềm vui và sự bình an vì luôn bước đi trong ánh sáng của Chúa.
Sống khiết tịnh không chỉ đơn thuần là từ bỏ tình yêu hôn nhân, mà là để con tim rộng mở yêu thương tất cả mọi người bằng một tình yêu thanh khiết, không vị kỷ. Khiết tịnh giúp người tu sĩ trở nên dấu chỉ sống động của tình yêu Thiên Chúa giữa nhân loại.
Ba lời khấn dòng chính là kim chỉ nam giúp người tu sĩ sống đời thánh hiến cách sung mãn, tràn đầy ý nghĩa, và là chứng tá sống động về Tin Mừng trong thế giới hôm nay.
III. GƯƠNG CÁC THÁNH VÀ THÁNH NHÂN
- Thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu sống theo tinh thần ba lời khấn trong đời tu dòng: Khiết tịnh, Khó nghèo và Vâng phục. Ngài có một cách sống và thực hành riêng biệt, đặc biệt là qua “con đường thơ ấu thiêng liêng” mà ngài để lại.
Khiết tịnh – Sống trọn vẹn cho Thiên Chúa bằng tình yêu. Thánh Têrêsa không chỉ giữ khiết tịnh như một quy luật, mà coi đây là cách để yêu mến Chúa Giêsu cách trọn vẹn. Ngài dâng hiến tất cả tình yêu của mình cho Thiên Chúa, coi Chúa như “Hiền Phu” của tâm hồn mình. Khiết tịnh đối với ngài không phải là sự từ bỏ mà là sự dâng hiến một tình yêu thuần khiết và sâu sắc.
Khó nghèo – Phó thác hoàn toàn vào lòng thương xót Chúa. Ngài sống tinh thần khó nghèo không chỉ về vật chất mà còn về tinh thần, nghĩa là hoàn toàn tín thác vào Thiên Chúa, coi bản thân như một trẻ thơ nhỏ bé trong vòng tay Cha. Ngài không tìm kiếm điều cao sang nhưng vui sống từng giây phút trong sự đơn sơ và phó thác.
Vâng phục – Yêu thương qua sự hy sinh hằng ngày. Thánh Têrêsa, vâng phục không chỉ là tuân theo luật lệ mà là sống yêu thương trong từng việc nhỏ. Ngài chấp nhận mọi khó khăn, thử thách với tinh thần vui tươi, làm mọi việc vì tình yêu Thiên Chúa và vì lợi ích của tha nhân.
Tóm lại, ba lời khấn được Thánh Têrêsa sống với tinh thần thơ ấu thiêng liêng: đơn sơ, tin tưởng và hoàn toàn tín thác vào Thiên Chúa. Con đường nhỏ của ngài dạy ta rằng sự thánh thiện không nằm ở những việc lớn lao, mà ở tình yêu trong những việc nhỏ bé hàng ngày.
2. Đức Cố Hồng Y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận là một tấm gương sống động về đời sống tu trì, đặc biệt trong hoàn cảnh gian nan của ngài. Ngài đã sống tinh thần ba lời khấn khiết tịnh, khó nghèo và vâng phục một cách sâu sắc và đầy ý nghĩa, ngay cả trong những năm tháng bị giam cầm.
Khiết tịnh – Sống tình yêu trọn vẹn với Chúa và tha nhân
Dù bị tách biệt khỏi cộng đoàn và những người thân yêu, ngài vẫn giữ một trái tim tràn đầy yêu thương, không cay đắng hay oán thù. Ngài luôn tìm cách lan tỏa tình yêu thương của Chúa đến những người lính canh và tù nhân chung quanh. Khiết tịnh không chỉ là sự từ bỏ mà còn là sự tận hiến trọn vẹn cho Chúa qua việc yêu thương mọi người.
Khó nghèo -Sống đơn sơ, phó thác vào Chúa
Trong tù, ngài không có gì ngoài tình yêu Chúa và lòng tin tưởng. Ngài đã tận dụng những vật nhỏ bé (như mẩu giấy, sợi dây điện…) để chế tác chuỗi Mân Côi và bí mật dâng Thánh Lễ. Ngài coi mọi sự là hồng ân của Chúa, ngay cả sự nghèo khó cũng trở thành cơ hội để đến gần Chúa hơn. Ngài không bám víu vào của cải vật chất mà chỉ bám vào tình yêu Thiên Chúa.
Vâng phục – Tin tưởng hoàn toàn vào chương trình của Chúa
Ngài không oán trách hoàn cảnh bị giam cầm mà xem đó như một phần của sứ mạng mà Chúa trao. Ngài quyết tâm “chọn Chúa, chứ không chọn công việc của Chúa”, nghĩa là thay vì chỉ mong được tự do để tiếp tục công việc tông đồ, ngài chấp nhận thực tại và tận dụng nó để phục vụ Chúa ngay trong tù. Ngài viết sách, gửi thư, dạy giáo lý cho những người tù cùng bị giam.
Tinh thần ba lời khấn của Đức Hồng Y Nguyễn Văn Thuận không chỉ là lý thuyết mà là một chứng tá sống động, giúp ngài giữ vững đức tin và biến đau khổ thành cơ hội để yêu thương và phụng sự Chúa.
Kết luận
- Lời khấn Khiết tinh – Giúp tu sĩ dâng hiến trọn vẹn đời mình cho Thiên Chúa, yêu mến Ngài trên hết mọi sự và phục vụ tha nhân với một tình yêu vô vị lợi. – Khiết tịnh không chỉ là sự từ bỏ đời sống hôn nhân, mà còn là sự thanh luyện tâm hồn để sống yêu thương chân thật và rộng mở.
- Lời khấn Khó nghèo – Diễn tả tinh thần từ bỏ của cải vật chất để hoàn toàn tín thác vào Chúa. Sống giản dị, chia sẻ với những người nghèo khó, và không bị ràng buộc bởi của cải thế gian.
- Lời khấn Vâng phục – Thể hiện sự sẵn sẵn sàng làm theo thánh ý Chúa qua việc tuân phục Bề trên và luật dòng. Vâng phục giúp tu sĩ sống trong sự khiêm nhường, đặt ý riêng mình dưới sự hướng dẫn của Chúa.
Lay Chúa, Chúa đã mời gọi con sống đời thánh hiến, xin giúp con trung thành với lời cam kết của mình.
Xin ban cho con tâm hồn trong sạch, để con yêu mến Chúa và mọi người cách chân thành.
Xin cho con tinh thần nghèo khó, biết sống đơn sơ và tín thác nơi Chúa.
Xin dạy con biết vâng phục, sẵn sàng thực hiện ý Chúa trong mọi sự và trong mọi hoàn cảnh.
Lạy Chúa, xin biến đổi con mỗi ngày để con trở nên dấu chỉ tình yêu của Chúa giữa thế gian. Amen
